Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Lever

LDH waarde te hoog: wat het getal wel en niet zegt

Lactaatdehydrogenase, kortweg LDH, is een eiwit dat in je cellen de omzetting van lactaat versnelt, een zogeheten enzym. Het zit in de meeste weefsels van je lichaam, en omdat het grotendeels in de cellen blijft, zit er normaal weinig van in je bloed.

Gaan ergens cellen kapot, in een weefsel, een orgaan of bij de rode bloedcellen, dan lekt LDH naar je bloed en stijgt de waarde. Dat zie je alleen in een bloedtest.

Star-SHL rekent 118 tot 251 U/l (units per liter) tot normaal van 19 tot en met 50 jaar; vanaf 51 jaar schuift de bovengrens bij Star-SHL op. Een verhoogde uitslag zegt dat er ergens cellen kapot zijn gegaan, zonder te zeggen waar.

Beoordeling door arts inbegrepen

LDH is een enzym dat in het bloed komt als cellen kapotgaan. Voor volwassenen tot 50 jaar ligt de bovengrens bij de vier laboratoria tussen 247 en 251 U/l.

  • Een verhoogde waarde wijst op weefselschade, maar zegt niet welk weefsel; andere tests geven die informatie sneller.
  • Bloed dat in de buis is beschadigd geeft een vals verhoogde uitslag.
  • Bij oudere volwassenen ligt de grens hoger: Star-SHL hanteert 301 U/l vanaf 81 jaar.

Referentiewaarden

Bekijk de waarde die voor jou geldt:

Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.

Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.

Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.

Jouw referentiewaarde
u/l
116 329 u/l
Referentiewaarden per groep, in u/l
Man · 1–5 jaar 197–329 u/l
197 329
Man · 6–12 jaar 168–307 u/l
168 307
Man · 13–18 jaar 127–273 u/l
127 273
Vrouw · 6–12 jaar 148–313 u/l
148 313
Vrouw · 13–18 jaar 116–234 u/l
116 234
Iedereen · 19–50 jaar 118–251 u/l
118 251
Iedereen · 51–65 jaar 128–274 u/l
128 274
Iedereen · 66–80 jaar 130–282 u/l
130 282
Iedereen · 81 jaar en ouder 136–301 u/l
136 301
116 329 u/l

Bron: NVKC Referentiepopulatie: Nederlandse huisartsenpopulatie (NUMBER, n=7.574.327)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

LD (Lactaatdehydrogenase): wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in u/l
Star-shl · Man · 19–50 jaar 118–251 U/l
118 251
Star-shl · Vrouw · 19–50 jaar 118–251 U/l
118 251
Star-shl · Man · 51–65 jaar 128–274 U/l
128 274
Star-shl · Vrouw · 51–65 jaar 128–274 U/l
128 274
Star-shl · Man · 66–80 jaar 130–282 U/l
130 282
Star-shl · Vrouw · 66–80 jaar 130–282 U/l
130 282
Star-shl · Man · 81–120 jaar 130–301 U/l
130 301
Star-shl · Vrouw · 81–120 jaar 130–301 U/l
130 301
Unilabs · Iedereen · 19–50 jaar · een grens, geen bereik < 251 U/l
251
Unilabs · Iedereen · 51–65 jaar · een grens, geen bereik < 274 U/l
274
Unilabs · Iedereen · 66–80 jaar · een grens, geen bereik < 282 U/l
282
Unilabs · Iedereen · 81 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 301 U/l
301
Certe · Man · 18 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 248 U/L
248
Certe · Vrouw · 18 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 248 U/L
248
Diagnostiek voor U · Man · 13 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 248 U/L
248
Diagnostiek voor U · Vrouw · 13 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 247 U/L
247
0 331,1 u/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

LD (Lactaatdehydrogenase): wat deze test meet

Je LDH-uitslag geeft in units per liter (U/l) aan hoeveel actief lactaatdehydrogenase er in je bloed zit; op je uitslag kan ook LD staan.

Een hoger getal betekent dat er meer LDH uit cellen naar je bloed is gelekt. Uit welke cellen het kwam, laat de uitslag niet zien, omdat LDH uit je hart, lever, skeletspieren en rode bloedcellen in één getal meetelt.

LD (Lactaatdehydrogenase): waarom deze waarde ertoe doet

Een hoog LDH kan verschillende bronnen hebben, waaronder rode bloedcellen die in de buis knappen, spieren na zware training en een infectie zoals de ziekte van Pfeiffer:

  • Rode bloedcellen die tijdens of na de afname kapotgaan, wat hemolyse heet, geven een vals hoge uitslag. Volgens Star-SHL is de LDH-concentratie in een rode bloedcel namelijk zo'n 50 keer hoger dan in het bloedvocht (serum).
  • Een zware training kan LDH verhogen, zo blijkt uit een vergelijkend onderzoek van Callegari en collega's uit 2017 naar kracht- en duurtraining.
  • Een infectie met het Epstein-Barrvirus, beter bekend als de ziekte van Pfeiffer, kan LDH licht tot matig laten stijgen. Ishii en collega's beschreven dat in 2019 in een Japanse vergelijking met infecties door het cytomegalovirus.

LD (Lactaatdehydrogenase): zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

LD (Lactaatdehydrogenase): zo bereid je je voor

  1. Geen zware training vooraf

    Nodig

    Doe in de 48 uur vóór de afname geen zware training, lange duurinspanning of iets waarvan je buiten adem raakt. Gewoon wandelen mag.

  • Water drinken mag altijd. Drink vooraf gewoon, dat maakt het prikken makkelijker.
  • Neem je medicijnen gewoon in, tenzij je eigen arts iets anders heeft gezegd.

LD (Lactaatdehydrogenase): wanneer is meten zinvol?

Een arts kan LDH volgens de NVKC laten bepalen bij de vraag of er weefsel beschadigd is of rode bloedcellen uiteenvallen. Een zware training kort voor de prik kan je uitslag hoger laten uitvallen.

LD (Lactaatdehydrogenase): klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

De NVKC, de beroepsvereniging van klinisch chemici in Nederland, beschrijft bij een te laag LDH geen oorzaak. Vergelijk je uitslag met de ondergrens die naast het getal staat, als het laboratorium er een vermeldt. Bij Star-SHL is die ondergrens 118 U/l van 19 tot en met 50 jaar.

Hoge waarden

Een verhoogd LDH komt onder meer voor bij de ziekte van Pfeiffer, een infectie met het Epstein-Barrvirus. In een Japans onderzoek van Ishii en collega's uit 2019, dat Pfeiffer alleen vergeleek met een vergelijkbare infectie door het cytomegalovirus, hielp een licht tot matig verhoogd LDH die twee te onderscheiden.

Bespreek een verhoogd LDH met een arts, ook als er een zware training aan voorafging of hemolyse bij de uitslag staat, omdat die verklaringen een andere oorzaak niet uitsluiten.

LD (Lactaatdehydrogenase): oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verhoogt

  • Weefselschade

    LDH zit in de meeste weefsels en komt in het bloed als cellen kapotgaan, dus elke ziekte die een weefsel of orgaan beschadigt kan de waarde verhogen.

  • Hartinfarct

    Na een hartinfarct kan LDH stijgen, maar troponine en CK zijn na een infarct sneller in het bloed meetbaar.

  • Afbraak van rode bloedcellen in het lichaam (hemolyse)

    Gaan rode bloedcellen in het lichaam kapot, dan komt hun LDH in het bloed.

  • Inwendige bloeding

    LDH kan verhoogd zijn na een bloeding in het lichaam.

  • Kapotte rode bloedcellen in de buis

    De LDH-concentratie in een rode bloedcel is ongeveer 50 keer hoger dan in serum, dus bloed dat in de buis is beschadigd geeft een vals verhoogde uitslag.

LD (Lactaatdehydrogenase): leefstijl en deze waarde

Is je LDH verhoogd, dan kunnen CK, een enzym dat bij spierschade vrijkomt, en haptoglobine, een eiwit dat bij afbraak van rode bloedcellen in het lichaam daalt, naast LDH bekeken worden.

LD (Lactaatdehydrogenase): veelgestelde vragen

Wat zegt de LDH waarde over kanker?

De LDH waarde gebruiken artsen bij sommige vormen van kanker, zoals lymfeklierkanker, om een al vastgestelde ziekte te volgen. Volgens het Amerikaanse National Cancer Institute werken zulke tumormarkers in het algemeen niet goed om kanker op te sporen: ze missen vaak een deel van de mensen met kanker en kunnen verhoogd zijn zonder kanker.

Wat is een normale LDH waarde?

Wat normaal is voor LDH hangt van je leeftijd af: Star-SHL rekent 118 tot 251 U/l normaal van 19 tot en met 50 jaar, 128 tot 274 U/l van 51 tot en met 65, 130 tot 282 U/l van 66 tot en met 80 en 130 tot 301 U/l vanaf 81 jaar. Unilabs gebruikt dezelfde bovengrenzen zonder ondergrens.

Waarom staat er hemolyse bij mijn LDH-uitslag?

Hemolyse bij je LDH-uitslag betekent dat het monster kapotte rode bloedcellen bevat; gebeurde dat in de buis, dan kan je LDH vals hoog uitvallen. Volgens een leerartikel van Krasowski uit 2019 komt hemolyse het vaakst door de afname of de verwerking, en minder vaak door afbraak in het lichaam. Voorbeelden uit dat artikel zijn een dunne naald, hard opzuigen en lang wachten met verwerken.

LD (Lactaatdehydrogenase): bronnen

  1. den Elzen WPJ, Brouwer N, Thelen MH, Le Cessie S, Haagen I-A, Cobbaert CM. NUMBER: standardized reference intervals in the Netherlands using a 'big data' approach. Clin Chem Lab Med 2018;57(1):42-56. (opgehaald 2026) doi.org
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  4. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  5. Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
  6. NVKC, Alles over testen: LDH, allesovertesten.nl, geraadpleegd 2026-10-07 (opgehaald 2026) allesovertesten.nl
  7. Star-SHL, Labbepalingen: LD(H), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-07 (opgehaald 2026) star-shl.nl

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Sporters

Whoop Metabolic Health

Een bloedonderzoek met 52 biomarkers voor je stofwisseling, geïnspireerd op het WHOOP Metabolic Health Panel — bloedsuikerregulatie, insuline, schildklier, lever en de mineralen achter je metabolisme.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) Leptine Zink Selenium Jodium Koper Vrij T3 (Trijodothyronine) Vrij T4 (Thyroxine) Gamma-GT Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€799,-
Stofwisseling

Volledig Metabool Onderzoek

Uitgebreid metabool panel: elektrolyten, nieren, lever, glucose, HbA1c en eiwit.

Bicarbonaat Calcium Chloride Kalium Natrium Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Albumine Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Bilirubine Totaal Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Totaal Eiwit Bilirubine Direct Bilirubine (indirect)
€149,-
Sporters

Whoop

Een uitgebreid bloedonderzoek met 45 biomarkers, geïnspireerd op WHOOP Advanced Labs — een diepgaande blik op stofwisseling, hart- en vaatrisico, hormonen, lever, nieren en ontsteking.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) ALAT (Alanine-aminotransferase) LDL Cholesterol Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) Vrij Testosteron FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) Testosteron Totaal Bicarbonaat Calcium Chloride Ferritine IJzer Magnesium Kalium Natrium Transferrine CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Apo(B) (Apolipoproteïne B) HDL Cholesterol Cholesterol Totaal Albumine HOMA-IR Alkalische Fosfatase ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Bilirubine Totaal Totaal Eiwit Ureum Kreatinine Vitamine D (25-OH) eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Insuline (Nuchter) Leukocyten Differentiatie Transferrine Saturatie Lp(a) Triglyceriden Klein Bloedbeeld Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€499,-
Sporters

Whoop Men's Health

Een bloedonderzoek met 49 biomarkers voor mannen, geïnspireerd op het WHOOP Men's Health Panel — testosteron, PSA en prostaatgezondheid plus een complete stofwisselings- en hormoonbasis.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) PSA (Prostaatspecifiek Antigeen) Prolactine Leptine Urinezuur Zink Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€659,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad

LD (Lactaatdehydrogenase)

€10,-