Coeliakie test: anti-tTG en endomysium IgA laten meten

Bij aanhoudende buikklachten, vermoeidheid of een vermoeden van glutenintolerantie kan een coeliakie test meer inzicht geven. Coeliakie is een auto-immuunaandoening waarbij je lichaam bij het eten van gluten antistoffen aanmaakt die de dunne darm kunnen beschadigen.

Een gluten test in de vorm van dit antistoffenpanel kan een eerste stap zijn om samen met je huisarts te bepalen of verder onderzoek zinvol is. De uitslag is geen diagnose, maar levert gegevens die je met een arts kunt bespreken.

Deze test kan passen bij mensen die:

• langdurige buik- of darmklachten ervaren, zoals een opgeblazen gevoel, diarree of buikpijn
• onverklaarde vermoeidheid of bloedarmoede hebben
• een glutenintolerantie test overwegen omdat ze klachten na het eten van gluten herkennen
• een familielid met coeliakie hebben
• willen weten of coeliakie-antistoffen aanwezig zijn voordat ze met een arts overleggen

Wil je het verschil tussen coeliakie, glutenintolerantie en een glutenallergie begrijpen? Dat lichten we verderop toe.

Dit panel richt zich op coeliakie-serologie en meet twee antistoffen in je bloed:

• Anti-tTG (anti-weefseltransglutaminase IgA): een veelgebruikte coeliakie-antistof. Een verhoogde anti-tTG-waarde wordt vaak met coeliakie geassocieerd.
• Endomysium IgA (EMA): een antistof die de anti-tTG-uitslag aanvult. Meer uitleg vind je op de pagina over endomysium IgA.

Samen vormen deze coeliakie-antistoffen een veelgebruikte combinatie om op coeliakie te screenen.

De aanwezigheid van anti-tTG en endomysium IgA-antistoffen kan wijzen op een auto-immuunreactie die met coeliakie wordt geassocieerd. Een uitslag binnen het referentiebereik maakt coeliakie minder waarschijnlijk, terwijl verhoogde waarden een reden kunnen zijn voor vervolgonderzoek.

Let op: dit is geen gluten allergie test. Een glutenallergie is een allergische reactie (IgE) die met een andere test wordt onderzocht. Deze coeliakie bloedtest is een screening en stelt zelf geen diagnose. Coeliakie wordt doorgaans bevestigd via aanvullend onderzoek, zoals een darmbiopsie, die je huisarts kan aanvragen. Bespreek een afwijkende uitslag daarom altijd met je huisarts.

Voor deze coeliakie bloedtest wordt bloed afgenomen bij een gecertificeerd afnamepunt. In Nederland zijn er 700+ locaties die je na je bestelling zelf kiest.

Je hebt hiervoor geen verwijzing nodig: dit is een bloedonderzoek zonder verwijzing dat je zelf online regelt. In tegenstelling tot een coeliakie zelftest thuis wordt je bloed in een gecertificeerd lab geanalyseerd, zodat de coeliakie-antistoffen betrouwbaar gemeten kunnen worden.

Een coeliakie bloedonderzoek kan overwogen worden wanneer:

• je darm- of buikklachten hebt die aanhouden
• je onverklaarde vermoeidheid, bloedarmoede of gewichtsverlies ervaart
• coeliakie in je familie voorkomt
• je een vermoeden van glutenintolerantie nader wilt onderzoeken

Voor een betrouwbare uitslag is het belangrijk dat je op het moment van testen nog gewoon gluten eet. Als je gluten al hebt weggelaten, kunnen de antistoffen dalen en kan de uitslag minder betrouwbaar zijn.

Elke coeliakie-antistof wordt weergegeven met jouw waarde naast het referentiebereik. Een verhoogde anti-tTG IgA- of endomysium IgA-waarde kan wijzen op een auto-immuunreactie die met coeliakie wordt geassocieerd, terwijl waarden binnen het referentiebereik coeliakie minder waarschijnlijk maken.

Er is een belangrijke kanttekening: sommige mensen hebben een IgA-tekort, waardoor een IgA-gebaseerde test een fout-negatieve uitslag kan geven. Dit panel bevat geen totaal-IgA-meting, dus bespreek bij aanhoudende klachten met je huisarts of aanvullend onderzoek zinvol is. De uitslag is een gegeven, geen diagnose.

Nuchter zijn is voor deze test niet nodig. Blijf in de weken voor de test wel gewoon gluten eten, want dat is nodig om coeliakie-antistoffen betrouwbaar te kunnen meten.

Gebruik je medicatie die het immuunsysteem beïnvloedt? Bespreek dan met je huisarts of dit invloed kan hebben op je uitslag.

Je resultaten zijn doorgaans binnen enkele werkdagen beschikbaar. Elke coeliakie-antistof wordt getoond met je waarde, het referentiebereik en een heldere uitleg.

Elk bloedtestresultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts.