LDL en HDL zijn allebei cholesterol, maar ze doen het tegenovergestelde. LDL brengt cholesterol naar je vaatwand, HDL haalt het juist weg. Daarom geldt een LDL onder 3,0 mmol/L als gunstig en een HDL boven 1,0 (mannen) of 1,3 (vrouwen). Hieronder zie je de gezonde waarden en waarom de verhouding ertussen vaak meer zegt dan één los getal.
Wat is het verschil tussen LDL en HDL?
LDL staat voor low-density lipoprotein, het "slechte" cholesterol. LDL-deeltjes kunnen achterblijven in je vaatwand en zijn een directe oorzaak van aderverkalking (Ference et al., 2017).
HDL doet het tegenovergestelde. HDL helpt overtollig cholesterol terug naar je lever te voeren (Rosenson et al., 2012). Een hoog HDL is daarom meestal gunstig.
Wat zijn gezonde LDL- en HDL-waarden?
De richtwaarden nuchter, in mmol/L:
- LDL-cholesterol: onder 3,0, en lager bij een hoger risico
- HDL-cholesterol: mannen boven 1,0, vrouwen boven 1,3
- Non-HDL-cholesterol: onder 3,8
- Totaal/HDL-ratio: onder 5
Streefwaarden voor LDL liggen lager als je al een hoog risico hebt. Je hele profiel staat in ons artikel over cholesterol.
Wat is non-HDL-cholesterol?
Non-HDL is je totaalcholesterol min je HDL. Het vat al je "slechte" cholesterol samen in één getal, inclusief triglyceriden-rijke deeltjes. Veel artsen vinden het een handige maat, ook omdat je er niet nuchter voor hoeft te zijn (Sniderman et al., 2019).
Wat zegt de cholesterol/HDL-ratio?
De ratio deelt je totaalcholesterol door je HDL. Hoe lager, hoe gunstiger. Een ratio onder 5 wordt als acceptabel gezien, onder 4 als goed. Een gemiddeld totaalcholesterol met een hoog HDL kan zo gunstiger uitpakken dan het getal alleen suggereert.
Wil je weten welke markers nog meer meespelen? Lees over ApoB, hs-CRP en homocysteïne.
LDL en HDL meet je samen met je lipidenprofiel. Bespreek je uitslag met je huisarts. Elk bloedtestresultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts.
Bronnen
- Ference BA, et al. Low-density lipoproteins cause atherosclerotic cardiovascular disease. Eur Heart J. 2017. PMID: 28444290.
- Rosenson RS, et al. Cholesterol efflux and atheroprotection. Circulation. 2012. PMID: 22508840.
- Sniderman AD, et al. Apolipoprotein B particles and cardiovascular disease. JAMA Cardiol. 2019. PMID: 31642874.
Auteur
