Hemoglobine (Hb) is een van de meest bekende bloedwaarden. Dit ijzerhoudende eiwit in je rode bloedcellen is verantwoordelijk voor het transport van zuurstof door je lichaam. Een afwijkend hemoglobine kan wijzen op bloedarmoede of andere gezondheidsproblemen.
Wat is hemoglobine?
Hemoglobine is het eiwit in je erytrocyten (rode bloedcellen) dat zuurstof bindt in je longen en afgeeft aan je weefsels. Daarnaast transporteert het kooldioxide terug naar je longen om uitgeademd te worden. Hemoglobine bevat ijzer, wat het zijn rode kleur geeft.
Normaalwaarde hemoglobine
In Nederland worden hemoglobinewaarden uitgedrukt in mmol/L:
- Mannen - 8,5 tot 11,0 mmol/L
- Vrouwen - 7,5 tot 10,0 mmol/L
- Zwangere vrouwen - 6,9 tot 9,6 mmol/L (fysiologisch lager door bloedverdunning)
Hemoglobine te laag: bloedarmoede
Een te laag hemoglobine wordt bloedarmoede (anemie) genoemd. Het betekent dat je bloed minder zuurstof kan transporteren. Oorzaken:
- IJzertekort - veruit de meest voorkomende oorzaak. IJzer is nodig om hemoglobine aan te maken.
- Vitamine B12- of foliumzuurtekort - nodig voor de aanmaak van gezonde rode bloedcellen
- Chronisch bloedverlies - zware menstruatie, maag-darmproblemen
- Chronische ziekten - nierziekten, kanker, chronische infecties
Symptomen bij een laag hemoglobine: vermoeidheid, bleekheid, duizeligheid, kortademigheid bij inspanning, koude handen en voeten, hoofdpijn.
Hemoglobine te hoog
Een te hoog hemoglobine komt minder vaak voor en kan wijzen op:
- Dehydratie - het bloed wordt geconcentreerder
- Roken - het lichaam compenseert verminderde zuurstofopname
- Longziekten - chronisch zuurstoftekort stimuleert extra productie
- Verblijf op grote hoogte
- Polycythaemia vera - een zeldzame beenmergaandoening
Hemoglobine verbeteren
Bij een laag hemoglobine door ijzertekort kunnen deze maatregelen helpen:
- Eet ijzerrijke voeding: rood vlees, peulvruchten, donkergroene bladgroenten, noten
- Combineer ijzerrijke voeding met vitamine C voor betere opname
- Vermijd thee en koffie bij de maaltijd (remmen ijzeropname)
- Overweeg een ijzersupplement in overleg met je arts
Veelgestelde vragen
Hoe snel stijgt hemoglobine na ijzersuppletie?
Bij adequate ijzersuppletie stijgt hemoglobine doorgaans met 0,5-1,0 mmol/L per maand. Het kan 2-3 maanden duren voordat je waarde genormaliseerd is. Je ijzervoorraden (ferritine) hebben nog langer nodig om bij te vullen.
Kan ik een laag hemoglobine hebben zonder klachten?
Ja, vooral als de daling geleidelijk verloopt. Je lichaam past zich aan. Daarom is een bloedtest de enige betrouwbare manier om je hemoglobine te controleren.
Wordt hemoglobine standaard gemeten?
Ja, hemoglobine is een standaardonderdeel van elk bloedbeeld (CBC) en wordt bij vrijwel elk bloedonderzoek meegenomen.
Tags
Auteur